Organisaties staan steeds vaker voor dezelfde uitdaging: hoe benut je data optimaal, zonder grip te verliezen op eigenaarschap, privacy en betrouwbaarheid? In vrijwel elke sector neemt deze urgentie toe. Tegelijkertijd schieten traditionele, gecentraliseerde oplossingen steeds vaker tekort. Nieuwe technologieën én strengere Europese wetgeving dwingen organisaties om anders te kijken naar data-uitwisseling. De vraag is niet langer óf het anders moet, maar hoe.
In veel organisaties wordt data nog altijd verzameld in centrale databronnen. Hoewel dit overzicht lijkt te bieden, brengt het ook risico’s met zich mee: verouderde data, beperkte controle en een grotere impact bij datalekken. Een andere aanpak wint daarom snel terrein: federatief datadelen. Bij deze methode blijft data bij de bron en wordt deze alleen opgevraagd wanneer dat nodig is. Dat heeft meerdere voordelen:
Sander Odijk, Managing Director van SureSync, licht toe: “Wat je nu veel ziet, is dat de gegevens in grote verzamelingen worden geplaatst, zonder te weten hoe actueel die zijn. Door data bij de bron te laten en pas op te halen wanneer nodig, krijg je altijd de meest betrouwbare informatie. Bovendien voorkom je dat er talloze kopieën ontstaan die moeilijk te beheren zijn. Dat vermindert risico’s en maakt systemen overzichtelijker.”
Het belang van goed databeheer groeit snel. Data wordt allang niet meer gezien als bijproduct van processen, maar als strategisch kapitaal. Dit geldt zowel voor operationele toepassingen als voor innovatie, bijvoorbeeld met kunstmatige intelligentie. Toch benutten veel organisaties hun data nog onvoldoende. Informatie zit verspreid over verschillende systemen en wordt niet effectief samengebracht. Hierdoor blijven waardevolle inzichten onbenut. Door data op een gestandaardiseerde manier toegankelijk te maken, ontstaat betere stuurinformatie. Denk aan toepassingen zoals:
“Er zijn vaak meer gegevens beschikbaar dan daadwerkelijk worden benut. Door die data op een gestandaardiseerde manier toegankelijk te maken, ontstaat er betere stuurinformatie.”
Kunstmatige intelligentie speelt een belangrijke ondersteunende rol bij het benutten van data. Vooral bij het harmoniseren van data uit verschillende bronnen biedt AI uitkomst. Systemen gebruiken vaak uiteenlopende definities en datamodellen, wat uitwisseling complex maakt. AI kan helpen om deze verschillen te overbruggen en een uniforme ‘taal’ te creëren.
Kees-Jan Schurink, Director Product & Innovation bij SureSync, zegt hierover: “Dat maakt het mogelijk om gegevens uit verschillende systemen betrouwbaar te combineren. Juist die standaardisatie is essentieel om data echt bruikbaar te maken binnen en tussen organisaties.”
Met de opkomst van AI wordt de kwaliteit van data nóg belangrijker. Slechte input leidt onvermijdelijk tot onbetrouwbare output. Daarnaast brengt centralisatie extra risico’s met zich mee, zoals: grotere impact bij datalekken, verlies van context en minder controle over datagebruik Decentraal databeheer biedt hiervoor een alternatief dat beter aansluit bij de eisen van deze tijd.
Europese wetgeving speelt een belangrijke rol in deze ontwikkeling. Regelgeving zoals de AI Act en de Data Governance Act stimuleert organisaties om bewuster en verantwoordelijker met data om te gaan. We zien hierin een duidelijke richting: organisaties die nu investeren in gecontroleerd en decentraal datadelen, bouwen aan een toekomstbestendig datalandschap waarin privacy, betrouwbaarheid en soevereiniteit centraal staan.
De combinatie van toenemende datavolumes, AI-ontwikkeling en strengere regelgeving maakt één ding duidelijk: organisaties moeten hun datastrategie herzien.
Federatief datadelen biedt een krachtig alternatief voor traditionele datamodellen. In combinatie met verantwoorde inzet van AI en de kaders uit Europese wetgeving ontstaat een toekomstbestendig fundament voor datamanagement. Organisaties krijgen hiermee meer grip op hun data, verbeteren de kwaliteit van inzichten en vergroten hun wendbaarheid in een steeds complexer datalandschap.