Met de doorontwikkeling van het Twiin Afsprakenstelsel zet het ministerie van VWS een belangrijke stap richting één samenhangend stelsel voor gezondheidsdata in Nederland. Het doel is om bestaande initiatieven en afspraken te bundelen tot een structuur die duidelijkheid en richting biedt aan het veld. De noodzaak hiervoor is groot: de huidige situatie wordt gekenmerkt door versnippering, waardoor implementatie en opschaling van gegevensuitwisseling worden bemoeilijkt.
Uit een verkenning door Nictiz en VZVZ blijkt dat een publiek-private aanpak noodzakelijk is. Volledige publieke regie kan innovatie vertragen, terwijl een volledig private aanpak onvoldoende garanties biedt voor betrouwbaarheid en publieke waarden. De gekozen richting combineert daarom publieke sturing met uitvoering door marktpartijen en brede betrokkenheid vanuit het zorgveld. Dit moet zorgen voor zowel stabiliteit als flexibiliteit.
De voorgestelde governance-structuur heeft een tijdelijk karakter van drie tot vier jaar. In deze fase blijft Twiin verantwoordelijk voor de uitvoering, terwijl het ministerie van VWS optreedt als stelselhouder en Nictiz de rol van stelselbeheerder vervult.
Op termijn wordt toegewerkt naar een volledig publiek aangestuurd afsprakenstelsel, onder verantwoordelijkheid van een nog op te richten Autoriteit Digitale Gezondheid (ADG). Dit laat zien dat de ontwikkeling van het stelsel gefaseerd en gecontroleerd plaatsvindt.
De kracht van het afsprakenstelsel zit in het verbinden van verschillende lagen: technisch, juridisch, semantisch en organisatorisch. Juist die samenhang bepaalt of afspraken in de praktijk ook daadwerkelijk worden toegepast.
Voor zorgorganisaties en leveranciers betekent dit dat er steeds meer gewerkt zal worden binnen één overkoepelend kader. Dit vergroot de herbruikbaarheid van oplossingen en maakt databeschikbaarheid beter schaalbaar, wat essentieel is voor verdere digitalisering van de zorg.