Zorgmonitor

Rechter zet streep door regionaal EPD-plan in Noord-Nederland

De rechtbank heeft een streep gezet door het plan van een aantal noordelijke ziekenhuizen om gezamenlijk een nieuw EPD te selecteren. In de zaak tussen betrokken ziekenhuizen en ChipSoft oordeelde de rechter in het voordeel van ChipSoft. Daarmee komt het beoogde gezamenlijke traject voorlopig stil te liggen. Voor de praktijk van databeschikbaarheid is dit een relevante ontwikkeling. Regionale samenwerking rond EPD-keuzes wordt vaak gezien als versneller voor standaardisatie en uitwisselbaarheid van gegevens. Tegelijk laat deze uitspraak zien hoe afhankelijk zulke trajecten zijn van bestaande contracten, marktverhoudingen en juridische kaders. De uitspraak onderstreept dat technische interoperabiliteit niet losstaat van governance en leveranciersstrategie. Voor zorgorganisaties die inzetten op regionale databeschikbaarheid is het cruciaal om juridische, organisatorische en strategische randvoorwaarden vanaf de start mee te nemen in hun digitale roadmap.

Digitale consulten over de grens: hybride zorg wordt internationaal

Het Nederlandse platform Webcamconsult breidt de samenwerking met de Spaanse ziekenhuisgroep HCB Hospitales uit. Digitale consulten en nazorg worden structureel ingezet voor internationale patiënten, waaronder Nederlanders. Voor Nederlandse zorgorganisaties is dit meer dan een interessant samenwerkingsnieuwtje. Het laat zien dat hybride zorgpaden steeds vaker grensoverschrijdend worden ingericht. Intake, second opinions en nazorg kunnen digitaal plaatsvinden, terwijl de fysieke behandeling in het buitenland plaatsvindt. Dit stelt nieuwe eisen aan databeschikbaarheid: gegevens moeten veilig, tijdig en semantisch eenduidig uitwisselbaar zijn tussen landen en systemen. Denk aan overdracht van medische voorgeschiedenis, beeldmateriaal en ontslagbrieven. De ontwikkeling past in een bredere Europese beweging richting meer digitale en grensoverschrijdende zorg, waarbij interoperabiliteit en afsprakenstelsels cruciaal zijn.

Eenheid van Taal als randvoorwaarde voor échte gegevensuitwisseling

Volgens CMIO Peter den Hollander is ‘Eenheid van Taal’ dé sleutel tot betere zorg en minder registratielast. Zijn pleidooi: zonder uniforme medische terminologie blijft databeschikbaarheid steken in technische koppelingen zonder inhoudelijke samenhang. In Nederland werken ziekenhuizen veelal met ICD-10, huisartsen met ICPC en andere sectoren weer met eigen classificaties. Deze sluiten niet automatisch op elkaar aan. Het gebruik van SNOMED International (SNOMED CT) als landelijke standaard moet zorgen voor één semantische basis onder diagnoses, verrichtingen en contextinformatie. Den Hollander benadrukt dat implementatie niet regionaal kan worden opgelost, maar landelijke regie, structurele financiering en betrokkenheid van wetenschappelijke verenigingen vereist. Zonder eenduidige registratie komt niet alleen de dagelijkse gegevensuitwisseling onder druk te staan, maar ook bredere initiatieven zoals de Europese gezondheidsdata-ambities. Dat maakt ‘Eenheid van Taal’ geen technisch detail, maar een strategische randvoorwaarde voor databeschikbaarheid.

De combinatie van deze ontwikkelingen (juridische beperkingen rond EPD-strategie, internationale digitale zorgpaden en de roep om semantische standaardisatie) laat zien dat databeschikbaarheid steeds meer een systeemvraagstuk wordt. Niet alleen techniek, maar ook wetgeving, marktordening en landelijke regie bepalen het tempo waarin gegevens écht beschikbaar en herbruikbaar worden in de zorg.